22 Şubat 2018 Perşembe
Anasayfa > Yazarlar > Nilay Meryem ÇÖMLEK > Hitap şekli önemli!
Nilay Meryem ÇÖMLEK

Hitap şekli önemli!

20.03.2017 09:56 12 14 16 18 yazdır
Yazar : Nilay Meryem ÇÖMLEK

Topluluk önünde rahat bir şekilde konuşmak, ses tonunu ve nefesini ayarlayabilmek, ikna etme metotlarını etkin bir şekilde kullanabilmek, hitabet ve konuşma tekniklerini öğrenmek, kelimelerin telaffuzlarını ve tonlamalarını doğru yapmak yani kısaca etkili konuşmak ve hitabet çok önemli.  Özellikle de satış ve pazarlama departmanları, reklamcılar, müşteri temsilcileri, çağrı merkezi çalışanları, yöneticiler ve yönetici adayları, eğitimciler, politikacılar, sanatçılar için? Ama hepimiz toplum birer parçasıyız ve o nedenle etkili konuşma ve hitabet hepimiz için önemli. Karşımızdaki insanı ne anlatmak istediğimizi en iyi anlatmanın yolu da budur. Doğru ses tonu, doğru tonlama, doğru jest ve mimikler, doğru kelimeler?

Doğru ve güzel konuşma topluma barış ortamı sağlar, kültürel ve sosyal ilişkiler artar, toplumların diğer toplumlar arasındaki itibarı artar. Peki, doğru ve güzel konuşma insana neler kazandırır?  Doğru ve güzel konuşan insanlar diğer insanlarla doğru iletişim kurabilir, meslekte başarı kazanma şansı daha yüksektir, toplumda saygı görür, dinleyenleri de kolaylıkla ikna edebilir, bu nedenle de genellikle tercih edilen olur ve başarılıdır, hangi kelimeyi nerde, ne zaman kullanması gerektiğini bildiği, ses tonunu, vurgusunu iyi yapabildiği için de insanların kalplerini kazanır, kırmaz dökmez.

Hemen hemen hepimizin farkında olmadığı ya da farkında olarak yaptığı bazı konuşma kusurları vardır. Bunların en başında da ana dili iyi kullanamamak geliyor. Artık güzel Türkçe'miz öyle bir hale geldi ki? Özellikle de lise çağındaki gençlerin kullandığı dili çözmek bazen neredeyse imkânsız. Kelimeleri yaya yaya konuşanlar, ne demek istediğini bir türlü anlatamayanlar, uzattıkça uzatanlar? Nasıl bir gençlik evresindeler bilemiyorum ama 3 ya da 5 sene sonra bu yaptıkları hataların farkına varınca kendilerine güleceklerinden eminim.

Bazen yerel ağızla konuşmak da bir kusurmuş gibi geliyor. Bartın şivesinden yola çıkacak olursak; "ney yapıyosuy, nerden geliyosuy?" Bir de Bartın Galla Pazarı'ndaki teyzelerimizin sık kullandığı "Ne almak istersiniz?" ya da "Nasıl yardımcı olalım?" anlamında kullandıkları "buyruy ney veylim?"? Bartın'a ilk defa gelen birçok kişi bu cümleleri anlamadıkları için ne diyeceklerini de bilemiyor. Aslında her ne kadar kendi aramızda konuşurken çok sempatik gelse de bize sanırım şiveli konuşmamız karşı tarafa biraz kaba geliyor. İşte o nedenle yerel şiveyle konuşurken de dikkat etmek gerekiyor.

Ses tonunu ayarlayamamak ya da kontrol edememek de en büyük kusurlardan biri. Aslında günümüzde gençler ve eşler arasında çıkan tartışmaların temel sebeplerinden birisi de ses tonunu ayarlayamamaktır. Ama tonlamanın önemi en çok konuşurken kişinin içinde bulunduğu duyguyu karşısındakine aktarma aşamasında ortaya çıkıyor. Tonlamanın tarzı, bir kelimeyi veya cümleyi soru işaretinde mi yoksa bir kararda mı bırakacağını belli ediyor. Yani ses tonu hem sosyal yaşamda hem de çalışma hayatında kişinin iletişim gücünü ve başarısını etkileyen en önemli faktörlerden biri.

Sözcükleri doğru telaffuz edememek, konuşmayı gereksiz yere uzatmak, kendini övmek, yapmacık davranışlarda bulunmak, eleştiriye kapalı olmak, beden dilini, mimikleri doğru kullanamamak, argo ve kaba sözler kullanmak, heyecanını yenememek, sözcükleri tekrarlamak, eee?, ııı?, aaa? gibi sesler çıkarmak da diğer konuşma kusurlarıdır.


Konuşmada dikkat edilecek hususlar


Canlı, inandırıcı, ilgi çekici, olma: Konuşmamızı baştan sona canlı bir havada dinlenebilmesi için ifadelerimize, ses tonumuza ve özellikle hareketlerimize ayrı bir özen göstermeliyiz.

Konuşma süresinin kontrolü: Verilen süreye bağlı kalmamız dinleyicilere saygı gereğidir. Konuşmamızı bu süreye uygun bir şekilde planlayıp sunmalıyız.

Vurgu, tonlama, telaffuz: Konuşmacı ile dinleyiciler arasındaki iletişimi sağlayan sesimizdir. Bu nedenle telaffuz tonlama ve vurgumuza dikkat etmeliyiz.

Üslubu, sözcükleri amaca göre belirleme: Konuşmacılar ile dinleyiciler arasındaki dinleyiciye ve konuşamaya yapılan ortama göre belirlemeliyiz.


Konuşmanın unsurları


Bedensel davranış: Duruş, jest, mimik gibi görsel simgeler konuşmanın temek öğeleridir.

Ses: Ses ile kişilik arasında yakın bir ilişki vardır. Bir dilin sözcükleri anlam bakımından zengin olabilir. Bu zenginlik, ancak ses ile sözün doğru birleşimiyle belirtilebilir.

Dil: İnsanlar arasında anlaşma aracı olan dil; duygu, düşünce ve istekleri ifade etmede kullanılır. Konuşma sırasında duyguların, düşüncelerin tam ve doğru olarak iletilebilmesi için telaffuz ve üsluba dikkat etmek gereklidir.

Düşünce: Düşünce yani zihinsel etkinlik konuşmanın görsel ve işitsel ögelerle ifade edilmesinden önceki süreçtir.

Konuşmacı işe önce zihinsel oluşumlarla başlar, sonra bu oluşumları dilin kalıplarına aktarır, bu kalıpları seslendirir, en sonunda da jestlerle, ses ve söz halinde sunar.

Yazarın Son Yazıları
Yorum Yaz
  • UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.